Palamut Balığı Faydaları Nelerdir? Hangi Denizde Bulunur? Hangi Ayda Tazedir?

Balığın Adı
Türkçe: Palamut
İngilizce: Bonito
Latince: Sarda sarda

Vatanı ve İklimi:
Palamut balığı, Scombridae familyasına aittir. Karadeniz, Atlantik ve Akdeniz kıyılarında dağılım göstermekle birlikte, ülkemiz açısından oldukça önemli bir balık türüdür. Beslenme ve üreme amaçlı Karadeniz ve Ege Denizi civarlarında belirli zamanlarda göçler yapmaktadır. Besin ihtiyaçlarını sürü halindeki; kolyoz, uskumru, hamsi, sardalya, istavrit gibi küçük balıkları yiyerek karşılarlar.

Tür Özellikleri:
Yanlardan hafifçe basık olmakla birlikte, oldukça uzun bir vücuda sahip balıklardır. Başı ve ağzı büyüktür. Dişleri saydam, burnu sivri ve uzundur. Vücudu küçük pullar ile örtülüdür. Sırt kısımları siyaha yakın, karın kısmı ise gümüş renge sahiptir. Yumurtlama dönemleri Mayıs-Temmuz ayları arasında olup, yumurtlama yerleri; Karadeniz, Ege ve Marmara Denizi’dir. Tüketim boyutları 25 cm ve üzeridir. Boyutlarına göre isimlendirilir. Sırasıyla: palamut vanozu, çingene palamudu, palamut, kestane palamudu, torik, sivri, altıparmak, zindandelen.

Faydaları ve/ veya Zararları:
Protein içerikleriyle birlikte; çoklu doymamış yağ asitleri (omega-3 ve omega-6), vücudumuz için oldukça öneme sahip olan esansiyel aminoasitleri ve birçok vitamini içermesi yönünden oldukça zengin besin kaynaklarıdır. Beslenmede mutlaka belli miktarlarda yer almalıdır. Palamut balığı da mevsiminde tüketildiğinde zengin içeriğe sahip oluşuyla oldukça besleyici rol üstlenmektedir. Türkiye sularında avlanan Palamut balığının Omega-3, Omega-6, DHA ve EPA içeriğine bakıldığında: Omega-3 miktarı: 1.87g/100g , omega-6 miktarı: 0.24g/100g, DHA miktarı: 1.10g/100g, EPA: 0.18g/100g’dır. Diğer balık türleri ile karşılaştırıldığında yüksek Omega 3, Omega-6, EPA ve DHA içeriğine sahip olduğu görülmektedir.

• Yapılan çalışmalarda balık tüketiminin, günlük beslenmede yeterli düzeyde yer alınmasıyla birlikte; depresyon, kanser, kardiyovasküler hastalıklar, romatoid artrit, otoimmün bozukluklar ve bunun gibi bir takım hastalıkların önlenmesinde faydaları olduğu görülmüştür.

• Başka bir bilimsel çalışmada; palamut balıklarının kırmızı ve beyaz kasların besin içerikleri araştırılmıştır. Balıkların çoğunda beyaz kas bulunmaktadır. Bazı çeşitlerinde ise kahverengi-kırmızı renge sahip kaslar bulunmaktadır (balıklardaki bu kırmızı kas oranları balığın hareketliliğine göre değişim göstermektedir). Bu araştırmada içeriğindeki demir ve kalsiyum elementleri kırmızı kaslarda daha yüksek oranda bulunmuştur. Aynı zamanda hemoglobin ve yağ miktarı da kırmızı kaslarda fazladır. Yağ miktarının fazla oluşu, acılaşmaya bağlı olarak bozulmaların da daha fazla olabileceğini göstermektedir. Sodyum, magnezyum ve potasyum elementleri ise beyaz kaslarda daha yüksek miktarda bulunmuştur. Diğer elementler açısından istatistiksel olarak çok fark bulunmamıştır.

Bilgilendirme:

• Balık yağlarının sağlığa olan faydalarına her zaman değinilmiştir. Epidemiyolojik bir çalışmada, balık tüketiminin fazla olduğu Japonya’da, balık tüketiminin az olduğu diğer ülkelere oranla kardiyovasküler hastalıkların daha az görüldüğü bulunmuştur.

Amerikan Kalp Birliği (AHA), sağlıklı bireyler için balık tüketiminin haftalık 340 g olması gerektiğini bildirmektedir. Türkiye’nin üç tarafının denizlerle çevrili bir yarım ada oluşu ve kişilerin balığa ulaşımının kolay oluşu, balık tüketiminin göz ardı edilmemesinde önemli bir rol noktadır.

100 gram Palamut Balığı’nın besin değerleri: