Bir omega-6 esansiyel yağ asidi olan linoleik asidin (LA) izomerleri konjuge linoleik asit (KLA) olarak adlandırılmaktadır. KLA, insan vücudunda yeterince sentezlenmediği için dışarıdan alınması gerekir. Geviş getiren hayvanların eti, sütü ve süt ürünleri KLA için iyi bir diyet kaynağıdır. Hayvanın beslenme şekli KLA oranını etkilemektedir. Merada yetişenlerde daha fazla bulunan KLA, yeşil ot tüketimi ile doğru orantılı olarak bu miktar değişmektedir. Diyete LA içeren balık yağı veya ayçiçek yağı gibi yağ asitlerinin ilave edilmesi ile sütün KLA içeriği arttırılabilir. Sütte bulunan KLA’nın değişken değerlerinin bir diğer etkeni de genetik farklılıklardır.
- Vücuttaki yağ oranını düşürmeye yardımcıdır.
- Diyabette artan insülin direncinin azaltılmasına etki eder.
- Uzun yıllardır bilinen antikanserojenik etkileri vardır.
- Bağışıklık sistemini güçlendirir.
- İnflamasyonun azaltılmasında rol oynar.
- Kan lipid değerlerinin düşmesinde etkilidir.
- Antiaterosklerotik etki gösterir.
- Metabolik hızın artmasında etki gösterir.
- Kas kitlesi ve kemik oluşumunun artışında yarar sağlar.
KLA’nın vücut kompozisyonu üzerindeki etkisi daha çok 21. yüzyılın başlarında araştırmalara konu olmaya başlamıştır. Ratların kullanıldığı bir araştırmada, %0,5 KLA’nın diyete eklenmesi ile vücut yağının %60 azaldığı sonucuna varılmıştır. Farklı bir çalışmada ise, diyetle 0,5-2 g/100 g alımda vücut yağ oranının azaldığı bulunmuştur. Araştırmalar; obeziteyi iyileştirici etkisini doğrulanan KLA’nın dokularda kolayca metabolize olduğunu, yağ hücrelerinin boyutunda küçülme sağladığı ve adipoz dokuda artışı önlediğini bildirmektedir. İştah baskılanmasına yol açarak kalori alımının azalmasını sağlar, karaciğer ve kaslarda daha fazla enerji harcanmasını sağlayarak adipogenez ve lipogenezi baskılar.
Bilimsel çalışmaların sonucunda:
- KLA’nın kiloyu değiştirmediği, ancak vücut yağını azaltıcı etkisinin, fiziksel aktivitenin de eklenmesiyle maksimum seviyeye ulaştığı bulunmuştur.
- Fazla kalori alımını dolayısıyla da kilo kazanımını önlemesi, araştırmacılara göre en önemli etkilerinden biridir.
- Lipid metabolizmasında görev alan enzimlerin etkinliğini değiştirdiği ön görülmektedir. Lipoprotein lipazın etkinliğini azaltarak lipidin adipositlere girişini inhibe ettiği, palmitoil karnitin açil transferaz enziminin çalışmasına katkı sağladığı bulunmuştur. Bunların sonucunda ise lipoliz daha hızlı gerçekleşir ve yağ mobilizasyonu artar.
- Kilolu ve orta derecede obez bireylerle yapılan çalışmalarda, vücut yağ kütlesindeki azalmanın 3 aylık takviyeden sonra anlamlı olduğu ve 6 aylık takviye sonrası vücut yağ kütlesinde yaklaşık %3’lük bir azalma olduğu gösterilmiştir.
- Vücut yağ kütlesindeki azalmanın daha çok bacaklarda meydana geldiği ve karın yağ kütlesinin de azalmaya eğilimi olduğu bildirilmiştir. Bacaklardaki yağ kütlesindeki azalmanın özellikle kadınlarda, muhtemelen jinoid yağ dağılımı nedeniyle olduğu gözlenmiştir.
- KLA’nın, vücudun belirli bölgelerindeki vücut yağ kütlesini azalttığı ve yağsız vücut kitlesini koruduğu veya arttırdığı bildirilmiştir.
Choi, S.-H., Lee, K.-M., Kim, K.-H., & Kim, G.-B. (2018). Development of a Rapid Method for the Screening of Conjugated Linoleic Acid (CLA)-Producing Strains of Bifidobacterium breve. Korean Journal for Food Science of Animal Resources, 38(4), 806-815.
Gaullier, J.-M., Halse, J., Høivik, H. O., Høye, K., Syvertsen, C., Nurminiemi, M., et al. (2017). Six months supplementation with conjugated linoleic acid induces regional-specific fat mass decreases in overweight and obese. British Journal of Nutrition, 97, 550-560.
Kurban, S., & Mehmetoğlu, İ. (2006). Konjuge Linoleik Asit Metabolizması ve Fizyolojik Etkileri. Türk Klinik Biyokimya Dergisi, 4(2), 89-100.
