Sinameki Nedir? Faydaları Ve Zararları Nelerdir?

Besinin Adı
Türkçe: Sinameki
İngilizce: Senna
Latince: Cassia Angustifolia

Vatanı ve İklimi:
Ana vatanı Tropikal Afrika ve Arabistan olan sinameki, Cassia acutifolia Del. ve Cassia angustifolia Vahl. bitkilerinin yapraklarından oluşmaktadır. Fabaceae familyasına mensup bir bitkidir. Yabani olarak; Arap yarımadasında, Nil nehri kenarlarında, Hindistan ve Somali’de yetişmektedir.

Bitkisel Özellikleri:
Dünya’da doğal laksatif etki gösteren tıbbi bitki olarak bilinen sinameki, peristaltizmi arttırarak kalın bağırsak üzerine etki göstermektedir. Belirtilen bu etkilerini antrakinon glikozit bileşiklerinden; sennozid A ve sennozid B’den almaktadır. Bitkideki bu sennozidler, sadece hasat sonrası kurutma esnasında oluşmakta ve taze parçalarında bulunmamaktadır. Kurutulmuş yaprakçıklar ve kabuklar bitkisel ilaç ve ilaç endüstrisinde kullanılmaktadır. Tıbbi amaçlar için en yaygın; Alexandrian/ Khartum sinameki olarak adlandırılan Cassia acutifolia Del. ve Tinnevelly/ Arabian sinameki olarak isimlendirilen Cassia angustifolia Vahl kullanılmaktadır. Cassia angustifolia Vahl, Türkiye’de bulunan sinameki çeşididir. Yaprakları 3-5 cm uzunluğundadır. Yaprak genişliği ise 0,7-0,8 cm’dir. Sarımsı yeşil renkte ve neredeyse tüysüz yapıya sahiptir. Cassia acutifolia Del.’in yaprakları ise 2-4 cm uzunlukta, 0,5 cm genişlikte ve grimsi yeşil renktedir. Yaprağının iki yüzü de ince tüylüdür.

Faydaları ve/veya Zararları:
Konstipasyon durumunda laksatif etki göstermesi sebebiyle ülkemizde sıklıkla tüketilen sinameki; yara iyileşmesi, cilt rahatsızlıkları, dizanteri, yüksek ateş ve bunun gibi birçok hastalıkta kullanılmaktadır. Antrakinon laksatifler (sinameki vb.), uygun şekilde kullanıldığında son derece yararlı ilaçlardır. Örneğin; akut kabızlık durumunda ve bazı kronik kabızlık vakalarında iyi tolere edildiği ve hafif bir etkiye sahip olduğu için tercih edilmektedir. Ancak; kramp, kolik, kusma, mide bulantısı gibi gastrointestinal rahatsızlıkları olan hastalarda, apandisit semptomları olan kişilerde veya tanısı konulmamış abdominal ağrısı olanlarda kontrendikedir. Piyasada farklı şekillerde satılan sinameki bitkisi; ilaç endüstrisinde, aktarlarda kurutulmuş yaprak halinde ve bitkisel çay çeşitlerinde sıklıkla rastlanabilmektedir.

Sinamekinin yüksek dozda veya uzun süreli kullanımı; halsizlik, kolon anatomisindeki değişikliklere bağlı olarak kolon kaslarında harabiyet, kronik diyare, metabolik asidozis ya da alkalozis, albüminüri, sıvı ve elektrolit kaybı gibi ciddi durumlarla ilişkilendirilmektedir.

Bilgilendirme:
Birçok fitoterapi uzmanının ortak görüşüne göre; uyarıcı laksatiflerden olan sinamekinin çocuklarda kullanılmaması gerekmektedir.

• Yapılan bilimsel bir çalışmada; sinamekinin çocuklarda konstipasyon tedavisindeki rolünü belirlemek için daha fazla kanıta ihtiyaç olduğu belirtilmiştir.

İki hafta ve üzerinde sinameki kullanımı hekim-diyetisyen kontrolüyle yapılmalıdır. Hamilelik ve emziklilik döneminde teratojenik etki gösterebileceği için kesinlikle kullanılmamalıdır. Bağırsak tembelliği, IBS (irritable bağırsak sendromu) gibi çeşitli bağırsak sorunlarına sahip bireylerin de sinamekini tüketmemesi gerekir. Besin-ilaç etkileşiminden etkilenen sinameki, ilaçların etkinliklerini arttırma veya azaltma gibi durumlara sebebiyet verebileceği için dikkatli kullanılmalıdır.

• Yapılan başka bir çalışmada; aktarlardan satın alınan sinameki drog*larının, Avrupa Farmakope standartlarına uygun olmadığı ve satışını yapan kişilerin, bu konu hakkında yeterli bilgiye sahip olmadığı tespit edilmiştir. Bununla birlikte, çay şeklinde satışının; standartlara uygun, ambalajlanmış şekilde ve eczanelerde tıbbi çay olarak satışa sunulmasının gerekli olduğu belirtilmiştir.